MÙA LÁ RỤNG VÀ MÙA HOA NỞ (tản văn)

Những ngày chưa thật xa mà như đã lại rất xa.

Từ ngày bọn khựa cắt cáp, mất hết cả những cảm xúc với thiên nhiên.

Chỉ có thể đưa những bài cũ lên cho tâm thái nhẹ nhàng hơn một chút

                                                   

Mùa lá rụng và mùa hoa nở

             Tản văn

 

Tháng năm dương. Hè đã về. Hà Nội đã trải qua một đợt nóng đến 35,36 độ. Cây xà cừ trước cửa nhà mình bắt đầu vào mùa rụng lá.

Mỗi sáng, mở cổng thấy rải tước sân nhà một lớp lá vàng lại thổn thức bởi cái đẹp của những cánh lá rắc đều trước cổng nhà, lan sang cả mặt đường và đến tận cả hè bên mặt hồ. Thổn thức và thấy lòng nhẹ nhàn g đến nỗi không dám bước những bước chân đè lên những cánh mỏng manh và mềm mại đó. Muốn để lại thành lớp lớp những cánh lá úa vàng, cả những cánh vàng đã khô đến cong queo vì nắng. Và lại thích thú ngắm nhìn chúng đuổi nhau trên hè mỗi khi có một cơn gió, để rồi thấy chúng tan tác khắp nơi. Lạ! Chỉ mỗi cửa nhà mình mới tập trung nhiều cánh lá vàng như vậy. Nhìn và nghĩ. Nghe như đâu đó lời của một ông thầy địa lý: “  Nhà anh nhô ra nơi khúc cong nhất so với mặt hồ nhiều hơn mọi nhà, mọi thứ rác rưởi trôi về không bao giờ đọng lại trước cửa.” Nhưng còn lá vàng trên mặt đất? Thôi thì khen chỗ nào mừng chỗ đó, đẹp chỗ nào sướng chỗ đó. Chỉ ngâm ngẩm sướng và thích thú ở trong lòng thôi, không dám nói với hàng xóm. Thói đời vẫn ghen ăn tức ở mà.

Xốn xang một điều gì là lạ không đọc được tên. Nhìn lên ngọn cây cao. Nắng vàng loá chen với những cánh lá chưa rơi, thấp thỏm một ngày mai lá lại rụng xuống hè phố. Đẹp mơ hồ và một nỗi tiêng tiếc bâng quơ:  “khi chiếc lá xa cành/ lá không còn màu xanh”. Không muốn đọc nữa vì câu sau là “mà sao em xa anh…” Mình vốn không muốn xa ai cả mà. Yếu đuối quá nhỉ? Tuy rằng câu sau nữa lại tràn đầy hy vọng “Trời vẫn xanh lồng lộng…” Thì  ra cái thấp thỏm không dám gọi tên đó vẫn chỉ là “mùa lá rụng”.

Từ lâu rồi, như vốn dĩ, trong tiềm thức, múa là rụng là mùa thu. Nhớ cây lộc vừng Hồ Gươm. Bật cười: Đây là một góc trời Âu giữa Hà Nội”. Bức ảnh chụp cây lộc vừng hồ Gươm vào mùa xuân mà mình đọc được trên mạng. Hôm nay còn đầy vàng lá trên cây và chỉ vài ngày sau thôi, lá rụng hết xuống gốc, rụng tất. Rồi lại mấy ngày sau nữa, những lá non bật nở và phủ hết những cành như khô, như trụi mấy ngày trước. Một mùa vàng lá mới. Lần này là sự mềm mại và tươi non của mầu vàng. Ký ức về một góc Châu Âu của một thời thanh niên sôi nổi, bất chợt bắt gặp cho lòng ta bồi hồi, tươi mát và trong veo như ngọn gió sớm mai và cũng mềm mại như cánh lá lộc vừng non tơ quyến rũ.

Cũng bên cạnh nhà mình là một dậu ô-rô với thi thoảng điểm xuyết những bông hoa nhỏ li ti trăng trắng. Đẹp một cách nhỏ nhoi, khiêm nhường. Xinh xắn như một bé gái thơ ngây. Như biết phận mình nhỏ bé, nó cứ như lẩn trốn, dấu mặt vào những cánh lá vừa cứng, vừa ráp, vừa như có gai. Mắt không tinh không thể nhìn thấy. Chẳng rõ là hoa nở vào mùa nào và nở lúc nào. Chỉ bỗng nhiên trông thấy rồi ngỡ ngàng. Ngỡ ngàng vì cái sự bất chợt bắt gặp, ngỡ ngàng vì cái sự ngạc nhiên. Nó vốn vậy từ bao giờ ta đâu có biết. Ta quá vô tư hay ta quá thờ ơ? Hình như rặng ô-rô đó cứ xanh ngắt bốn mùa và có lẽ, cả bốn mùa ta đều có thể gặp hoa nở. Chỉ bởi nó li ti, nó khiêm nhường, nên ta không nhận ra thôi.

Còn khi mình bước trên con đường ven hồ đầy bằng lăng tím lại cảm thấy không gian và thời gian như dừng lại. Chẳng hiểu sao người cứ ngây ngất và bâng khuâng trước cái mầu tím học trò đó. Thấy mầu hoa là như thấy lại dĩ vãng xa xa, muốn đưa tay vớt lại, thậm chí muốn giật, giữ nó lại. Có thể vì vậy mà thời gian ngừng trôi, không gian cũng ngừng trôi. Tất cả hãy ngừng trôi để ta được sống lại những ngày đã qua. Cái thuở “lưu bút” ấy như vẫn đang bảng lảng quanh quất đâu đây. Nhớ sân trường giờ tan lớp những ngày cuối năm học quá. Ngày đó, cứ trống tan học, “bọn quỷ” chúng mình như chỉ ngong ngóng chờ tiếng trống này, dẫu cho bài thầy chưa giảng xong câu cuối cùng, lớp vẫn cứ ồn ào. Lạ thế! Chẳng có ai bảo ai cả, tất cả đều như đợi tiếng trống. Những tiết học cuối cùng của năm cuối cấp ba thời chiến mà. Đứa nào đi đâu , học đâu hình như cũng đều mang máng rõ. Chỉ mang máng thôi. Con đường dài rộng với một số đứa đã mở, đã xác định. Đa số như vẫn còn chờ thời cuộc trong cái nỗi mong manh, hư vô và trừu tượng không thể bắt gặp. Cuộc chiến tranh đang vào hồi kết. Phía trời xa là tiếng súng, lại như có cả tiếng kèn xung phong và câu ca “đường ra trận mùa này đẹp lắm” vẫy gọi. Cũng vẫn là mộng mơ và trừu tượng cả thôi. Một thời sôi nổi, hừng hực khí thế nhưng cũng đầy tâm trạng, lo toan lẫn ưu tư.

Một cơn gió thổi ào qua để thấy cái đẹp của mưa lá. Hàng trăm, hàng nghìn cánh lá lại bay bay nhẹ nhàng như những cánh bướm. Một thoáng lặng. Thời gian và không gian lại như ngừng trôi để những cánh vàng đó đậu trên mặt đất êm ả. Những cánh lá nằm yên, rải đều trên mặt đất cho ta sự ngẫm ngợi mung lung. Cái đẹp lại đi đôi với cái buồn.

Còn cái đẹp nhỏ nhoi li ti đốm trắng trên rặng ô-rô hay đậm sắc nhuộm tím không gian của bằng lăng cũng cho ta cái buồn man mác. Ta buồn vì cái đẹp nhỏ nhoi, yếu đuối cần có sự che chở. Ta cũng buồn vì cái mầu tím đó nó đau đáu gợi về những ngày xưa không bao giờ trở lại. Hoá ra, cái vui đâu có nhiều hơn cái buồn trên cõi đời này. Đẹp đấy, trong trắng đấy mà vẫn buồn. Lạ chưa?

            Ừ mà sao mình lại viết cái vui cái buồn lẫn lộn thế nhỉ? Lá vàng rụng hay còn mềm mại trên cây vẫn cho ta nỗi buồn. Hoa tím nhuộm một chiều hạ hay hoa trắng khiêm nhường dấu mình đi cũng đều buồn.

            Có phải tất cả những nỗi buồn, nhưng là buồn êm dịu, để cho ta ngẫm và hiểu cuộc đời hơn. Ta như bỗng nghiệm ra, điều quý giá nhất mà ta mong muốn trong cuộc sống là ta được sống và hiểu được giá trị thật của nó. Đơn giản mà cũng khó lắm thay!

 

ảnh internet    Vào hè 14-05-2010     VA