LẠI PHẢI NÓI

Lại phải nói

Không muốn dính vào chuyện “thế sự” nữa cho nhẹ cái đầu mà không được. Thấy ông Tổng thư ký này nói khó chịu quá. Ông ta như không hiểu mối liên quan của các vấn đề với nhau. Tôi muốn nói chuyên 70 năm cho Formosa thuê có liên quan đến ông Cự và chuyện có chân trong uỷ ban kinh tế QH.

Ông Tổng thư ký (QH Việt Nam, đừng nhầm với Tổng thư ký LHQ) đã nguỵ biện khi trả lời báo Tuổi trẻ: 

Hỏi: ”Trước hàng loạt sai phạm liên quan đến Formosa, đặc biệt là việc ký quyết định cho Formosa hoạt động 70 năm ở Hã Tĩnh, có ý kiến cho rằng nên xem xét tư cách ĐBQH của ông Võ Kim Cự. Quan điểm của ông về vấn đề này như thế nào?


Ông Nguyễn Hạnh Phúc: Chuyện 70 năm, chúng ta cũng không có cơ sở để xác định tư cách đại biểu của ông Võ Kim Cự. Còn sau này quá trình các cơ quan chức năng xem xét trách nhiệm tập thể, cá nhân lúc đó chúng ta mới có quyết định cụ thể được.


Tôi cho đó là nguỵ biện vì ông đã cố ý dùng những lí lẽ bề ngoài có vẻ đúng nhưng thật ra là sai, để rút ra những kết luận không đúng sự thật. ( định nghĩa tìm trên google). Cái sai của ông Cự là ông không có quyền cho phép vậy mà ông cứ làm.( Đã có kết luận thanh tra và gần đây ông Nguyễn Chí Dũng Bộ trưởng Bộ KH&ĐT đã xác định lại). Một cái sai tày đình đấy ông Phúc ạ. Ông không thể không biết, nếu không biết thì xin có lời khuyên ông nên từ chức.


Cái sai đó liên quan đến người cụ thể là ông Cự. Vậy mà ông Cự vượt qua được các ban bệ thẩm tra thẩm duyệt với những tên tuổi uy tín đã từng gạch thẳng tay luôn hai vị được bàu vào QH với con số tín nhiệm cao, cao nhất tỉnh Hậu Giang là đằng khác. 
Việc rõ rành rành mà ông bảo không liên quan kể cũng lạ, chuyện chỉ có ở QH nước ta!


Nói đi thì cũng cần phải tính đường để nói lại, liệu ông cứ nhất quyết bảo vệ ông Cự được đến cùng không? Tôi nghi ngờ khi nhân dân Hà Tĩnh nổi giận khi lộ ra sự thật đấy, sợ lúc đó lưỡi ông lại khác. (Có thể lúc đó ông cũng có 2 lưỡi như ông Nguyễn Đức Kiên, người cũng ở cái uỷ ban này khoá 13 thì phải).


Hiện Thủ tướng đang yêu cầu Chính phủ của ông ta liêm chính. 

Quốc hội mà ông làm Tổng thư ký có lẽ cũng cần trong sạch. Không phải có lẽ mà là rất cần. 


Thêm câu nữa, tất cả các cơ quan của nhà nước này cần phải trong sạch!

KHEN THƯỞNG

Đã viết 2 bài về em LB rồi, không muốn viết về em nữa. Sau ký sự Sy-ry, thấy em bị ném ghê quá, nhớ câu anh Hồng Thanh Quang nói, với phụ nữ là đừng đánh họ dù với một cành hồng, lại thương.

Đọc bài của lính của em, em Trúc Mai, lại thấy có điều không ổn, muốn phản biện nhưng lại thôi nhưng bữa nay trên Face. lại thấy ảnh nhóm em được tặng thưởng nhân chuyến đi Sy ry có “ký sự” từ chính tay TGĐ Trần Bình Minh, thấy sự việc trở thành nặng nề hơn. Nhóm các em làm phóng sự có lời phản đối dư luận là đương nhiên, nhưng nhà đài mà ở đây là TGĐ Trần Bình Minh của các em lại gần như ngay lập tức trao tặng thưởng thì lại là chuyện khác. Nhà đài, qua động tác này có vẻ như đã không thật bình tĩnh, lắng nghe, rút kinh nghiệm mà thực sự lại công khai thách thức dư luận, coi thường dư luận quá, có khác gì nói toẹt vào mặt dư luận: “Chúng tao là vậy đấy. Bọn mày muốn nói gì thì nói. Thách chúng mày đấy…”

TM viết trong ngày mưa bão “"Các bạn sẽ làm gì trong ngày mưa gió nguy hiểm như thế này!?" Ý nói nhóm “ký sự” phải dấn thân vào chốn nguy hiểm trong khi mọi người trong yên lành. Mình cho rằng cách so sánh của TM như vậy là không ổn. Rõ ràng là mỗi người có một phần việc mà cuộc đời trao cho. Có người có thể chọn con đường đi cho mình, có người dường như số phận chọn hộ. TM thông cảm và chia sẻ với nhóm ký sự trong khi TM hàng ngày yên ổn lên sàn của chương trình 24h là đúng, là có tình nhưng nếu so với xã hội thì chuyện “xông pha” của nhóm “ký sự” cũng thường thôi, nghĩa là so sánh trời mưa bão như trong bom đạn kia với đồng nghiệp của TM thì được, nhưng với số đông không được đâu. Đặc biệt sau khi lên sóng ký sự, khán giả phát hiện ra nhiều điều khác mà tôi chả muốn nhắc lại.
                  Mình chẳng muốn tranh luận vì ai cũng có quyền nói, hơn nữa nói về sếp càng phải là người “biết ăn, biết nói”.

Tôi không nghi ngờ gì điều TM muốn sống tốt, muốn cống hiến, muốn để cái gì đó cho đời và chắc chắn nhiều lần trong đời, cả tôi và Lê Bình cũng cố sống sao cho được như vậy: "Tôi nghĩ rằng, nếu mình thực sự muốn sống một cuộc sống có ý nghĩa, thực sự muốn cái gì đấy để sau khi chết đi người ta bảo cô này làm được vài cái điều đó phải thực sự cố gắng, phải yêu, quyết tâm thực sự. Không có gì không thể làm được, miễn đấy là việc tốt". Tôi đọc câu này và cho rằng Lê Bình đã có một câu nói hay, như một danh ngôn.

Tôi có một thắc mắc nhỏ thế này. Nhóm “ký sự” sang Sy-ry là do có móc nối được phỏng vấn với tổng thống Sy-ry. Chuyện được phỏng vấn ông này là chuyện khó như LB đã nói, mấy ai làm phóng viên được cái “hân hạnh” này. Đấy có phải là mục đích chủ yếu của chuyến đi và chi phí cho chuyến công tác cũng chính từ lý do này.

Vậy nhưng do phải chờ đợi lâu, chuyện phỏng vấn không thành. Vì thế mới hình thành “ký sự”.

LB và nhóm không hoàn thành nhiệm vụ. Đúng vậy phải không ạ? LB không nói cho khán giả yêu LB biết là có được phép về không, hay phải chờ để đạt được mục đích. Tôi nói lại, gặp được ông này đâu dễ. Phóng viên VN làm được cuộc phỏng vấn cũng sẽ rất là đình đám phải không ạ. Đó là chuyến đi để đời đấy chứ. Trong đời chỉ cố làm được vài cái điều như vậy có khi thành vĩ nhân, phải không ạ? Ấy vậy mà khi về, sau phát sóng là nhận phần thưởng ngay. Mình nhắc lại là VTV hơi vội.

VINH ANH-30/7/16 

THỦ PHẠM GÂY BỨC XÚC...

Thủ phạm gây bức xúc trong xã hội. Tôi ủng hộ ông Nguyễn Sĩ Cương, nhưng đã đủ chưa?

Tôi đã có một số bài nói về công chức nước nhà, về năng lực và trình độ của đội ngũ này. Cả một vấn đề khó khăn hơn trong đánh giá với câu hỏi: thực chất đội ngũ công viên chức của ta hiện nay ra sao? Phải nói nó là vấn đề khó và dễ bị phản đối vì rất “nhạy cảm”. Chữ “nhạy cảm” dùng trong trường hợp này rất đúng.

Nói cho nhanh, nguyên nhân chính, nguồn cơn của nó xuất xứ từ đội ngũ công chức, viên chức.

Cách đây khoảng 20 năm, khi nói chuyện với ông Thang Văn Phúc, thứ trưởng Bội Nội vụ, tôi đã nói đại ý: chúng ta có thể bớt đi 20% công chức đang làm việc. Ông Phúc nói lại với tôi: “Anh vẫn dè dặt khi đưa ra con số đó…” Đúng là khi đưa ra con số đó, tôi rất sợ bị phản đối. Tôi chỉ đơn giản nhận xét trong môi trường làm việc của mình. Ông Phúc bảo tôi “dè dặt” làm tôi rất yên tâm. Từ trước tôi rất lâu, nhiều người cũng đã nói đến số người “ngồi chơi xơi nước” trong đội ngũ công chức rồi. Họ cũng từng nói đến con số 30%, thậm chí còn hơn cái con số mà sau này ông Thủ tướng hiện tại Nguyễn Xuân Phúc cũng đã nhắc đến.

Nỗi bức xúc của xã hội chính là nỗi bức xúc của dân lành không quyền không chức, không thể tham ô cũng chẳng nhận hối lộ. Đó là nỗi bức xúc của khoảng 90 triệu người ngoài Đảng và một số không ít trong 3-4 triệu đảng viên cầm quyền, là nỗi bức xúc của cả triệu người già nghỉ hưu, mất sức nữa.

Bất cứ ai đến cửa quan xin triện cái dấu đỏ, đều ngay ngáy nỗi lo nhầm cửa, đùn đẩy sang cửa khác, bị đuổi về làm lại hồ sơ, sợ không gặp người giải quyết vụ việc, sợ chưa đến ngày trình hồ sơ để ông “sếp” phường, sếp quận, hay sếp của một đơn vị nào đó ký. Điều này là điều không thể tạo ra chỉ số hài lòng mà đâu đó đôi khi vẫn được lấy làm ví dụ như là tấm gương phục vụ. Nói thật nhé, các con số “hài lòng” các vị đã đưa ra đại chúng là con số “đẹp” rồi. Tiếc rằng cái “đẹp” đó chỉ diễn ra trong một thời gian ngắn và chỉ có trong vài chỗ trong ngàn vạn chỗ mà dân hàng ngày chầu chực xin cái ấn đỏ mà thôi. Không khi nào cái “sự phục vụ” tận tâm đó được kéo dài. Cái “chỉ số hài lòng” đó là cái gì đó rất mong manh. Những số phận được “chỉ định” đánh giá sự hài lòng đó cũng nhỏ nhoi như con sâu cái kiến mà thội. Làm khác sao được!

Cụ thể hơn nữa trong đời sống hàng ngày.

Có ai ở xứ này hài lòng với cảnh sát giao thông hay lực lượng an ninh nói chung. May ra có được ông cảnh sát đứng ở cầu Long Biên cho ngành đỡ tủi. Những cảnh dừng xe, bắt phạt là những hình ảnh gây bức xúc. Dẫu có thật vô tư, cũng không thể tìm được người có một ý nghĩ tốt hơn được về lực lượng này, một khi họ chỉ chăm chăm bắt phạt hơn là duy trì trật tự. Những điều này đã tạo ra hình ảnh rất xấu và rất mất thiện cảm của cảnh sát và chẳng ai ngần ngại khi gọi họ là “thằng”. Nếu có ai dẫn chứng chỗ nọ, chỗ kia có anh cảnh sát này chị cảnh sát nọ thể hiện những hành động đẹp, người dân vẫn không thể tin ngay. Có cái để nghi ngờ. Họ cho rằng các anh các chị ấy đang “diễn”.

Nhưng có những bức xúc với xã hội chính là từ giới công chức viên chức trong hệ thống quản lý nhà nước này bởi nghiệp vụ của họ không tinh thông, họ chỉ gây phiền hà, nhũng nhiễu để làm tiền, rất ít khi gặp những con người có tính “chuyên nghiệp” và trong sáng. Ai đó trên đời được gặp thì người đó trúng số độc đắc. Thật may mắn cho bệnh nhân nào đó gặp được ông bác sĩ chỉ bảo, giảng giải tận tình làm cho người bệnh yên lòng. Những lương y như mẹ hiền quả thực chỉ có ở những năm 80 thế kỷ trước. Hiện nay, đến bệnh viện mà không có tiền thì đừng đến. Chẳng có thứ gì là không quy ra tiền. Thật đau lòng khi lòng tốt của lương y được nâng cao tương đương với mức thù lao được nâng cao. Giải thích của ngành y về tăng chi phí dịch vụ y tế lên gấp đôi ba lần để người bệnh được phục vụ tốt hơn là chứng tỏ điều đó. Tiếc rằng ngay cả mục đích sổ toẹt ra đó cũng không đạt, chi phí dịch vụ tăng cao nhưng lòng tốt chắc chắn không tịnh tiến lên cao theo.

Chẳng ở đâu như ở xứ ta, công an, bác sĩ là những “con người” mà dân hễ gặp đều sợ.

Trong vô vàn sự không chuyên nghiệp và tay nghề không cao của công chức xứ ta có điểm xuất phát chung là sự tắc trách, hời hợt. Nếu tay nghề công chức được gọi là cao cũng là do tích luỹ được nhiều năm công tác chứ không phải từ sự phấn đấu rèn luyện học hỏi. “Sống lâu lên lão làng” là thế. Làm mãi một chuyện thì thành quen. Cái “quen” được hiểu như đấy là một phần của cỗ máy đang hoạt động, nó là một chi tiết bé nhỏ. Đã vào ngạch công chức là đã có một chỗ đảm bảo cho cuộc sống và từ đây để phấn đấu có chức vị khác “cần có những hiểu biết khác”. Những “hiểu biết cần thiết” đó học hỏi rất nhanh từ các bậc đàn anh.

Hãy lấy ví dụ từ vụ Formosa làm cá chết ở Vũng Áng để nhận biết vai trò công chức xứ ta góp phần gì vào sự gây ra tấn thảm kịch này.

Với tôi, chắc chắn đội ngũ công chức của các bộ Tài nguyên-Môi trường, Khoa học-Công nghệ, Nông nghiệp-Thuỷ sản… và các công chức tỉnh Hà Tĩnh, các nhà khoa học được phân công hoặc được “nhờ cho ý kiến phản biện” liên quan với thảm kịch này Họ không thể trốn tránh trách nhiệm. Nghĩa là họ có liên quan, có tội tạo nên nỗi bức xúc xã hội vừa qua.

Những vấn đề được đặt ra ở đây liên quan đến con người và thể chế. Ông Nguyễn Sĩ Cương nói về nỗi bức xúc của xã hội nhưng chưa chỉ hết nguyên nhân (tôi nghĩ là ông biết và hiểu hơn tôi nhưng ông chưa nói hết mà thôi).

Vụ cá chết(nói ngắn gọn) đầu tiên là liên quan đến trình độ cán bộ. Cán bộ khoa học trong thực thi công vụ của chúng ta thường rất hời hợt có phần tắc trách, không am hiểu chuyên môn hoặc trình độ không xứng tầm. Đó chính là những CBKH chịu trách nhiệm đọc các báo cáo, đi kiểm tra, phê duyệt dự án đã không lường hết được tác hại của quyết định đầu tư và cụ thể là cho phép xả thải chất độc ra môi trường. Thậm chí trong thâm tâm tôi còn nghĩ, những cán bộ gọi là chuyên gia hay chuyên viên đó không biết nó xả ra những gì, hậu quả nó ra sao. Những người đó chưa có tích luỹ đủ kinh nghiệm trong cuộc sống từ những nơi đã xảy ra thảm hoạ ngay cả trên đất mình. Có thể có (rất ít) những chuyên gia biết nhưng không được hỏi đến hoặc nhiều khi, kiểu cách làm việc của họ rất thờ ơ hoặc lơ mơ, có đọc các tài liệu được người ta đưa cho đấy nhưng chỉ đọc qua loa, không dám hoặc không có phản biện cụ thể và đặc biệt chỉ có “phản biện đồng ý”, những ý kiến ba phải có cũng như không. Vì thế ông Cự mới nói “Chưa bộ nào không đồng ý Formosa…”. Bây giờ nếu xem lại các phản biện, chúng ta sẽ thấy rõ hiện trạng con người công chức hôm nay hơn.

Ở giai đoạn này (đang tiến hành làm thủ tục đầu tư và lập dự án, duyệt dự án) giai đoạn này vai trò xem xét của các chuyên gia là chính. Những phản biện trái chiều chỉ có thể xuất phát ở đây. Phát hiện những thiếu sót của dự án cũng nhờ các chuyên gia này. Nhưng do thể chế, các chuyên gia có phản biện trái chiều sẽ không được phát biểu chính kiến, đành ngậm ngùi bị dạt ra ngoài bởi những kẻ có quyền có chức, những kẻ từ đầu đã quyết phải đầu tư. Họ, những chuyên gia biết việc, thành kẻ thiểu số và đương nhiên, trong số những người đang phân vân (nếu có), mấy ai còn đủ dũng cảm nhắc lại những ý kiến phản biện trái chiều đó.

Có thể do vụ Formosa được phê duyệt quá nhanh nên những ý phản biện (nếu có) cũng đã bị khoả lấp và đã chìm xuống biển Vũng Áng. (Xin nhắc lại một dự án lớn là Bô-xít. Dẫu đã có sự phản đối của Cụ Võ Nguyên Giáp và vô số ý kiến phản biện khác, nhưng vẫn được thực hiện vì “chủ trương lớn của Đảng” đó thôi). Đó là thể chế tạo ra.

Đến đây phải nói về nỗi bức xúc trong xã hội còn có nguyên nhân khác, không xuất phát từ những người thừa hành, những cán bộ chuyên gây những phiền toái, khó khăn cho người dân, đó là xuất phát từ những người ra chủ trương, những người có quyền lực của thể chế này.

Câu hỏi là tại sao dự án được tiến hành nhanh như thế, đánh bại được những dự án trước đó, chỉ trong vòng gần một năm, từ 16/2/2008, Hà Tĩnh xin chủ trương đầu tư và được cấp giấy chứng nhận đầu tư ngay trong năm đó. Đó là thể chế tạo ra.

Để có một tốc độ vũ trụ như vậy, không phải tội của các chuyên gia nghiên cứu đề án nữa mà từ các vị có chức sắc khủng. (Dự án cả chục tỉ đô cần các quan lớn xem xét và thông qua). Tiếp theo đó là rất nhiều ưu đãi cho Formosa, nhiều đẻ đến nỗi người ta gọi Formosa là “đại gia xin đủ thứ”. Xin tức là ưu đãi chứ còn gì nữa. Vậy mà mọi chuyện như vẫn xong nếu không xảy ra chuyện cá chết thì chắc chẳng ai có điều kiện và thẩm quyền lục lại hồ sơ. Mọi sự sẽ âm thầm trôi, người Hà Tĩnh, người Việt âm thầm bị đầu độc chết.

Lấy một vụ cá chết để nói về nỗi bức xúc xã hội. Chắc chắn nỗi bức xúc xã hội đó không chỉ xuất xứ từ những ông cán bộ lèm nhèm “ăn không từ thứ gì”. Nỗi bức xúc xã hội đó còn ở những ông cán bộ khủng hơn nhiều lần những ông cán bộ lèm nhèm kia, đây là những ông cán bộ “bán không từ thứ gì”. Đó là thể chế tạo ra.

Những ngày dân xuống đường phản đối Formosa có khẩu hiệu rất hay “Cá cần nước sạch, dân cần minh bạch”. Muốn được minh bạch cần phải thay đổi thể chế. Chỉ có minh bạch mới đáp ứng được nguyện vọng người dân và đưa xã hội nước mình tiến lên.

Vinh Anh 28/7/2016

Lời bàn với các nghị sĩ

Lời bàn với các nghị sĩ

Ở xứ mình cái gì thuộc giới lãnh đạo và những người có máu mặt đều có thể được dân chúng mang ra bình luận. Điều đó dễ hiểu. Bàn luận về những người thuộc đẳng cấp vua chúa thì phải nhường cho các vị cũng có số có má trong giới bình luận, bởi nói về các vị này dễ phạm huý. Mà ở đâu thì không biết chứ ở nước ta là rất dễ phạm huý. Cứ theo cái nghĩa cổ xưa, “phạm huý’ có thể nguy hiểm đến sinh mệnh. Còn bàn về những lớp người làng nhàng nhưng nổi tiếng ở một vài lĩnh vực nào đó thì đông đảo hơn. Nhà em trong bài này chỉ dám bàn về lớp người này.

 Những ngày này, dân chịu đọc muốn nói về bức thư của cụ Nguyễn Khắc Mai gửi các nghị sĩ Quốc Hội khoá 14 và ý kiến của đại biểu Trương Trọng Nghĩa về đề nghị lập một uỷ ban lâm thời để giải quyết vụ Formosa.

Cụ Nguyễn Khắc Mai tuy tuổi cao nhưng trí lực vẫn cực uyên thâm. Cụ viết bài nào nhà em cũng cố đọc. Đọc cụ, biết được khối điều về lý lẽ cuộc đời, về nhân tình, thế sự, về chữ nghĩa… Đại loại mỗi bài nó “bổ” không nhiều thì ít, bài nào cũng có cái hay của nó.

Bức thư gửi các nghị sĩ (chữ nghị sĩ cũng là cụ dùng) có đề nghị gồm 5 điểm, trong đó điểm thứ 3 là :

 Phải thành lập một Ủy ban độc lập của Quốc hội về sự cố Formosa. Tiến hành điều tra và kết luận về những vấn đề như:

– Quy trình thẩm định dự án, quá trình quản lý dự án, sai lầm, sơ suất, thiếu sót như thế nào, những kẻ chịu trách nhiệm ở TƯ phía đảng và chính phủ, ở địa phương, tỉnh ủy, ủy ban, những ngành liên quan trực tiếp… Cả phía Quốc Hội.

– Nhũng kết luận điều tra về thảm họa môi trường biển, các loại độc tố, ngoài nguyên nhân trực tiếp do những nhà thầu phụ là pháp nhân Trung Quốc, còn có những tác nhân nào khác. (Bởi kết luận của Bộ trưởng Tài nguyên Môi trường cũng khẳng định 50% cá chết do Formosa, vậy 50% còn lại là do đâu?!)

– Kết luận về những thiệt hại do Formosa gây ra:

            . Thiệt hại về môi trường biển, quy thành giá trị cho đến khi được tẩy rửa trả lại cơ bản nguyên trạng.

            . Thiệt hại về kinh tế biển và những nghành liên quan.

            . Thiệt hại về dân sinh, sinh mạng và sức khỏe của cư dân các làng ven biển. Trước mắt phải bắt Formosa chi trả khoản tiền khám, xét nghiệm độc tố và cho tiến hành ngay việc này.

– Về pháp lý, hiện có hai loại ý kiến. Một của phía đảng và chính phủ dường như muốn xử phạt hành chính và cho tồn tại (như vẫn làm), có cam kết, có tăng cường quản lý. Hai là dừng ngay Formosa và chuyển đổi mô hình và mục tiêu kinh tế.

– Quốc hội phải vào cuộc, đưa vụ này công khai minh bạch, khởi kiện ra tòa án hình sự. Chiếu cố những gì, thông cảm những gị cũng phải trên cơ sở một án quyết rõ ràng, công bằng, hợp lý.

Nếu Quốc hội đơn giản, tùy tiện bỏ qua vụ này, Quốc hội sẽ đứng trước sự phán xét của lương tâm, của niềm tin của nhân dân, của lịch sử, rằng một quốc hội vô cảm, vô minh trước thảm họa của Dân của Nước, dửng dưng trước nỗi đau của hàng triệu đồng bào.

Cũng giống với điểm 3 nêu trên, luật sư Trần Trọng Nghĩa, đại biểu nhiều khoá của thành phố Hồ Chí Minh có kiến nghị : (nguồn báo Tuổi trẻ)

ĐBQH Trương Trọng Nghĩa cho rằng Quốc hội nhiệm kỳ trước vẫn còn hiện tượng cả nể. Nhưng với Formosa thì không thể cả nể nữa và phải thành lập ngay ủy ban lâm thời để điều tra.

·       Vì sao ông lại đề nghị việc này, thực tế trong lịch sử hoạt động, Quốc hội chưa từng thành lập ủy ban lâm thời về bất cứ việc gì?

– Vậy thì phải đặt lại câu hỏi là vì sao luật cho phép Quốc hội lập ủy ban lâm thời để xem xét về các vụ việc nổi cộm mà chúng ta chưa bao giờ làm? Tôi cho rằng khi có sự việc nghiêm trọng thì phải làm.

Tôi ủng hộ quan điểm nên thành lập Ủy ban lâm thời xem xét, điều tra các vấn đề môi trường nổi cộm. Trước mắt là tập trung vào trường hợp Formosa. Sau đó là các dự án tương tự.

Vấn đề Formosa không chỉ là chuyện hôm nay mà của cả 70 năm tới. Dự án 70 năm nhưng ngay trong giai đoạn đầu đã thấy xuất hiện nhiều vi phạm, thể hiện sự coi thường luật pháp Việt Nam, coi thường quyền lợi của người dân Việt Nam.

Nhà em cho rằng cả cụ Mai và ông Nghĩa đều có những đề nghị chí lý và gây tiếng vang trong cư dân mạng và trong những người chịu khó tìm hiểu ngọn ngành sự việc, nói tóm lại là những người không vô cảm trước nỗi đau của ngư dân 4 tỉnh miền Trung và coi đó cũng là nỗi đau của dân tộc. Tức là phải mang vụ Formosa ra phán xét.

Đề nghị của cả hai vị là: Quốc hội khoá mới phải làm việc, phải động não, phải suy nghĩ, phải có chính kiến cá nhân chứ đừng im lặng, tuân theo chỉ đạo ở đâu đó nữa.

Lại nhớ cái hồi nào, câu chuyện tách nhập Hà Tây vào Hà Nội, cũng là một hài kịch của cơ quan lập pháp nước ta và cũng nhớ luôn cái buổi họp mới gần đây, kết thúc khoá họp trước: Ngày hôm đó, cái ngày mà các vị biết đây là phiên họp cuối cùng của thời gian được làm nghị sĩ, có mấy vị nghị sĩ khi đó mới “đanh thép” lên tiếng về chuyện biển đảo, chuyện chủ quyền. Nói trắng ra là chuyện quan hệ với Trung Quốc.

Nhà em biết chắc như đinh đóng cột, không ít người muốn những điều đó được thực hiện nhưng lại chỉ biết thể hiện bằng sự kêu ca và phán những lời vô tác dụng lên trời cao hoặc đấm vào không khí khi đi tập thể dục dưỡng sinh. Nhà em cũng nhắc lời của người xưa “Như vậy là nhổ nước bọt lên trời mất rồi…” Thôi thì cũng cứ chấp nhận đồng mình “tiềm năng” vậy, còn mấy đâu hơi sức để tiếp chặng đường gian truân.

Có điều bất an, nhà em cho rằng, bất chấp kết quả những lý lẽ của cụ Mai, ông Nghĩa và bà con ra sao, mọi sự thì lại như đã biết chắc chắn rồi. Chắc chắn chẳng có đề nghị nào được chấp nhận, chắc chắn chẳng có một hội đồng nào được thành lập để xử lý vụ Formosa hết. Bởi sao? Bởi nhà em không tin vào Quốc hội này. Quốc hội này có gần 500 vị nghị sĩ nhưng chỉ thấy ông Nghĩa, ông Nguyễn Hoàng Ngân cũng người của thành phố Hồ Chí Minh, nói đến Formosa với thái độ rõ ràng (xin lỗi các vị đã có chính kiến rõ ràng về vụ Formosa mà nhà em chưa biết đến). Đa số các vị đều thuộc dạng “cơ cấu”. Chính cái cơ cấu đó đã giết chết các vị, các vị để lại cho đời với danh xưng đúng nghĩa là những nghị gật, các vị không vượt qua cửa ải chính mình, nói những lời tâm huyết của bản thân các vị  mà người dân mong chờ.

Viết đến đây, nhà em lại có chút nghi ngờ về năng lực “nghị sĩ”của các vị. Để có được những thành viên của Quốc hội khoá 14 này, có một con số khá tốn kém, nghe đâu mất đến 6-7 tỉ bạc mới “tìm” được một vị đấy. Chẳng hiểu sao, vô số luật, các vị khoá trước chuẩn y mà nhà em ngu lâu chẳng thấm. Nhà em chỉ nhớ mỗi cái luật biểu tình thì cứ nâng lên hạ xuống, ngóng chờ mãi chẳng thấy. Đến hôm nay như nó đã biệt tăm.

Mà tí nữa thì quên cái bộ luật tố tụng hình sự. Khoá trước đã thông qua được bộ luật này rồi, đang định áp dụng thì lại bị thu hồi. Nghe đâu gần 100 lỗi sai phạm. Nghe mà khiếp!

Cái này thì đúng là trình độ phải không ạ. Nếu có ai bảo nhà em nghi ngờ năng lực các vị sai thì nhà em cứ bấu vào cái “thu hồi luật” này để nói, chắc khó cãi.

Âu gì thì cũng do lỗi hệ thống! Dẫu nhà em biết các vị được bàu đều rất đúng quy trình. Rất “đúng quy trình” đã trở thành ngôn ngữ được sử dụng nhiều hôm nay. (Cũng đã được biết kỳ họp Quốc hội lần này đã rơi mất hai. Vậy là phí 14 tỉ. Kinh!)

Nhân đây cũng xin nói một chút về sự cả nể, điều mà ông Nghĩa nói về Quốc hội khoá trước. Gọi là “cả nể” thì nhà em lại thấy nó không chuyên nghiệp, không rõ ràng. Đâu chỉ có vụ Formosa, còn vụ giàn khoan 981, vụ xây dựng, tôn tạo 7 đảo chìm ở Trường Sa thành căn cứ nổi có thể khống chế đường không, đường biển trên Biển Đông và đau đớn hơn, trong 2 năm 2014-2015 có hơn 2000 ngư dân bị thương vong trên biển (con số báo chí nói là 2600 thương vong. Có thể là cả chết và bị thương. Cách công bố không rõ ràng). Phải gọi đúng tên của nó đi ông Nghĩa ạ. Chính là sự sợ hãi và lợi ích đã làm các vị nghị sĩ không còn chính là mình. Không thể có một Quốc hội cả nể là đương nhiên. Ở diễn đàn này, các vị là những “đại diện” của dân cơ mà.

Nhưng nói đi nói lại vẫn lại thấy mình cũng lặp đi lặp lại cái ý “Các nghị sĩ được bàu đâu có phản ảnh đúng nguyện vọng và mong muốn của người dân…” Do vậy, cái điều cả nể mà ông Nghĩa nói chính là cái khác, cái đó gọi là “tính Đảng”. Các nghị sĩ sợ làm sai chỉ đạo của Đảng.

Vậy còn trông mong gì nữa? Nhưng nhà em vẫn mong. Hy vọng làm nhà em tham sống để được chứng kiến: Sẽ có một uỷ ban nào đó được thành lập, phá vỡ cái cũ kỹ của Quốc hội nước ta.

Vinh Anh 23-7-16