NGHĨ VỀ TẾT

Nghĩ về tết “ngày xưa”-
(Viết cho các con) 
 

 

Ngày xưa nhưng mà chưa lâu. Đó là ngày mà các con còn nhỏ, rất nhỏ, mọi việc đều phải nhờ cậy bố mẹ, bởi vừa mới đến tuổi cắp sách đến trường thôi mà. Vậy mà đã trôi vèo hai mươi năm. Đến hôm nay các con đã lớn, đã ra trường và có công ăn việc làm rồi.

Hai mươi năm nhanh là thế và hai mươi năm cũng đọng lâu là thế! Bố nhớ lâu và sẽ nhớ mãi, bởi đó là một thời gian khổ, không phải gian khổ của bom đạn chiến tranh, mà là cái khó khăn của cuộc sống.

Ngày đó, bây giờ nghĩ lại sợ lắm. Nghĩ đến cuộc sống là chỉ thấy những tất bật lo toan về cơm, áo, gạo, tiền. Ngày thường đã vậy, tết càng lo. Thấy thấm thía điều ông bà xưa nói: “Húp cháo quanh năm, no ba ngày tết” lắm. Các con đã chào đời và sống tuổi thơ trong những tháng năm  như thế.

Ngày đó bà con lối xóm sống với nhau chan hòa lắm. Đấy là bố nghĩ thế. Hình như khi không nghĩ nhiều đến bon chen, con người có một vẻ đẹp khác. Ở đây, bố không nói về sự cào bằng mà bố nói về sự đồng cảm. Xã hội chưa phân chia ranh giới rõ nét, con người dễ cởi lòng với nhau hơn. Bây giờ nhiều tuổi rồi, bố ngẫm thấy ngày xưa đó, con người mình thật trong veo, xã hội mình cũng thật trong veo.

Bố nhớ ngày đó, phải trước cả tháng, cái tết đã rục rịch. Nhà Nước rục rịch, nhà nhà cũng rục rịch chuẩn bị cho “no ba ngày tết”. Mẹ con cứ than thở: “Chỉ có ba ngày tết thôi mà cứ lo đờ đẫn…” mà ngày đó mẹ còn trẻ lắm, mới có ba mươi. Mẹ làm vợ, làm mẹ và làm chủ gia đình từ rất sớm. Để lo ba ngày tết được như mọi nhà, mẹ con phải chạy đôn, chạy đáo bán thứ nọ, mua thứ kia. Đến ngay những thứ mà tiêu chuẩn cán bộ công nhân Nhà Nước có tiêu chuẩn, để mua được đầy đủ và ngon lành, cũng là một chiến công. Một chiến công thực sự đấy các con ạ. Điều này hiện nay không thấy có ở các con. Các con thông minh hơn, giỏi giang hơn nhưng các con cũng ỉ lại nhiều hơn bố mẹ ngày xưa. Đó là do hoàn cảnh mỗi người, hoàn cảnh thời cuộc khác nhau, bố không so sánh nhưng bố muốn các con cần phải biết.

Với dân tộc mình, giàu nghèo, sang hèn gì cũng vậy, ngày tết phải gói bánh chưng. Ra đường mọi người chỉ hỏi quanh quẩn về cái nồi bánh chưng. Để được những chiếc bánh chưng hoàn hảo, mọi người đều giúp đỡ lẫn nhau. Chuyện đó là chuyện của những bà chủ nhà. Các bà chủ giúp nhau từ cái lạt buộc cho đến cân gạo, lạng thịt làm nhân. Vui và rôm rả lắm các con ạ. Khi người ta nghèo, tấm lòng người ta lại rộng mở thật lạ lùng. Bố không thật hiểu về bản sắc dân tộc đậm đà mà ngày nay người ta hay nói, nhưng bố thấy những ngày gói bánh, luộc bánh cho ngày tết thì cái tính dân tộc của nhân dân ta cao lắm, đặc sắc lắm.

Bố nhớ nhất một tết. Lần đó bố phải trông nồi bánh chưng nấu chung cùng với mấy gia đình. Khoảng mười một giờ đêm, đang chuẩn bị vớt bánh thì có một người đàn bà già đến ngồi nhờ sưởi ấm. Hỏi chuyện mới biết bà ta trú ở một góc chợ, nơi có những tấm xi măng đúc làm công sự cho đánhs quân xâm lược biên giới phía Bắc, bỏ lại la liệt khắp chốn thời bấy giờ. Ở đó bà già còn một người chồng mù nữa. Bố không nỡ hỏi thêm. Hỏi thêm càng thấy thêm đau khổ ở đời. Bố vớt bánh và biếu bà cụ một cặp bánh chưng của nhà mình để họ ăn tết.

Chẳng hiểu sao chuyện đó hang xóm nhà mình biết được. Vậy là cả năm gia đình đều đòi được nhận phần biếu bánh chưng cho cặp vợ chồng ăn mày kia. Xử lý việc đó cũng đơn giản thôi, ngày hôm sau, đúng giao thừa, năm gia đình cùng góp phần đón xuân với nhau. Cũng chẳng chú ý tục lệ rườm rà, kiêng kị như ngày nay nữa.

Chuyện đã hơn hai chục năm rồi đấy.  Một mùa xuân rất đậm chất dân tộc và đầy tình người phải không các con? Các con hãy nhớ nhé!

 

                                 12/01/2012-ảnh internet