Việt Nam muốn làm bạn ...

Việt Nam muốn làm bạn với những người giỏi nhất

Khẩu khí của thủ tướng nhiệm kỳ này có cái khác với các vị tiền nhiệm, đó là chỉ ra những mục tiêu mà các địa phương, nơi ông đến công tác, cần tiến tới: Muốn Sài gòn thành Sing, muốn Hà Nội thành Pa-ri, muốn Việt Nam phải là thủ phủ tôm của thế giới… muốn nhiều lắm, nhiều lắm. Đã có rất nhiều blogger thống kê những ý muốn của thủ tướng. Tôi cho rằng những ý tưởng và mong muốn đó đều chẳng có gì sai, nhưng có một chút e ngại, liệu thủ tướng có quá nóng vội? Dục tốc bất đạt-Nhanh quá cũng chẳng được gì.

Mới đây, thủ tướng lại “muốn Việt Nam làm bạn với những người giỏi nhất”. Nói ra cái ý muốn đó cho dân tộc, chẳng có gì sai nhưng tôi thấy, nếu chỉ làm bạn với những người giỏi nhất, phát biểu đó có điều gì đó gờn gợn. Thử hỏi, còn các bạn khác, những bạn từng “nằm gai nếm mật, chia ngọt sẻ bùi, hạt gạo chia ba, cả các bạn chia nhau canh giữ 2 nửa thế giới nữa chứ” thì sao? Nếu cứ nói thẳng băng, câu nói đó thật chưa ổn.

Người xưa nói: “Tìm (chọn) bạn mà chơi”. Cũng có câu: “Cho tôi biết bạn chơi với ai, tôi sẽ cho bạn biết, bạn là người thế nào.” Về đa số trường hợp, theo tôi, hai câu nói đó đều đúng. Còn trong chừng mực nào đó, câu của thủ tướng, tôi thấy lộ ra cái khôn lỏi của Việt nam, mà (nếu) đã bị coi là khôn lỏi, không thể có được bạn, người ta có thể nghĩ, Việt Nam chỉ lợi dụng sự giỏi giang của họ mà thôi.

Đành rằng, mọi cuộc chơi trên thế gian này, ít nhiều ta đều nhận thấy có sự lợi dụng trong đó. Đặc biệt, với sự yếu kém nhiều mặt như nước ta, Việt Nam dễ rơi vào vị trí của một nước yếu thế để rồi trở thành quân cờ trên bàn cờ của các nước lớn. Điển hình là bài học lịch sử của cuộc chiến gần đây “Việt Nam đánh Mỹ là đánh cho Liên Xô, Trung Quốc”. Trong lúc này, nói lại lời ông thủ tướng Anh Sớc-sin để nhớ: Tình bạn chỉ là nhất thời, quyền lợi Quốc gia mới là vĩnh viễn. Mình có chọn họ để chơi đấy nhưng thấy lợi thì họ làm, không lợi thì thôi. Họ là những người giỏi, nên họ biết, phải không ạ.

Chúng ta từng đánh mất lý trí, thậm chí đã mê muội với chiến thắng 30/4. Ngay ngày đó (thậm chí trước ngày đó rất lâu, ngay từ năm 1954) chúng ta đã biết anh bạn phương Bắc không phải là bạn tốt của ta, vậy mà sao, ta vẫn cứ chui đầu để lệ thuộc vào anh bạn xấu tính này? Ở đây, có phải rõ ràng ta không biết chọn bạn mà chơi? Tại sao ta cứ cắm đầu đọc như con vẹt những là tinh thần quốc tế vô sản, những là tứ hải giai huynh đệ, những là môi với răng, những là sông núi liền nhau, những là tư tưởng giống nhau… còn những gì gì nữa, khi chúng ta biết rõ rành rành, anh bạn này muốn đánh Mỹ đến người Việt Nam cuối cùng.

Không những thế, đất này còn gặp phải một tai họa khác, làm mất đi cơ hội đưa đất nước phát triển, đó là thái độ nghi ngờ những người từng đối xử tốt với mình. Sự cảnh giác khiến chúng ta nhìn đâu cũng thấy kẻ thù. Đó là sự cảnh giác thái quá dẫn đến tiêu cực bởi thái độ đa nghi. Thái độ đó không thể tạo ra mối quan hệ tốt đẹp giữa con người với nhau. Hãy nhìn lại phong trào phản đối chiến tranh ở Việt Nam trên thế giới những năm 1970, có phải Việt Nam khi đó là bạn bè với tất cả không? Đúng, ngày đó Việt Nam được thế giới ngợi ca và yêu quý lắm. Nhưng sau năm 1975 thì sao? Tình yêu Việt Nam nhạt dần. Có ai dám đặt câu hỏi vì sao lại thế không? Vì chúng ta giáo điều, vì chúng ta mê muội với vinh quang chiến thẳng, vì chúng ta nghi ngờ... Tai họa lớn nhất là mình đi nghi ngờ, làm mất đi niềm tin những người luôn muốn đối xử tốt với mình. Ta đã tự gây tai họa cho ta.

Đáng ra chúng ta phải biết bảo ban nhau, quên đi nỗi thù hằn, dốc sức dựng xây đất nước sau những ngày chiến tranh. Ồ, nếu làm được điều đó, đất nước đã chẳng như hôm nay. Bạn bè chúng ta rơi rụng từ những ngày đó.

Tìm được người bạn khó lắm. Càng lớn, càng khó tìm bạn. Những người bạn chân tình, gắn bó được với nhau, đa phần đều ở tuổi thiếu thời. Vì sao? Vì ở tuổi đó, người ta vô tư, trong sáng và đặc biệt, không biết vụ lợi. Thời đó, chúng ta đến với nhau bằng tấm lòng chân thành. Sự chân thành là đáng yêu và đáng quý nhất.

Vậy trong một thế giới phẳng, (trong trường hợp này, ý tôi là mọi người đều khôn như nhau) liệu chúng ta có thể là bạn của những người giỏi nhất, nếu chúng ta không chân thành? Lịch sử đã chứng minh rồi đấy, “bạn bốn tốt” của chúng ta như thế nào, hay ho gì mà sao ta cứ bám lấy. Đọc lại hai câu đã dẫn ở trên, thấy đúng quá. Đã chơi với anh Tàu thì khó chơi được với người khác lắm, thế giới đã dần sáng tỏ về anh bạn này.

Lý ra, Việt Nam ta, phải là người đầu tiên nêu cảnh báo cho thế giới, chẳng gì lịch sử Việt Nam, cũng đã hơn chục lần kháng chiến chống Tàu đó thôi, chẳng gì anh bạn này cũng đã chơi xỏ ta ít nhất 5 lần (thiếu tướng Lê Văn Cương: Việt Nam bị TQ bán đứng 5 lần), chứ đâu phải để thế giới người ta đã tổng kết, viết xong, in thành sách, đã truyền tay nhau đọc: “Chết bởi Trung Quốc”, ta mới ngã ngửa ra.

Vậy nhưng, tới tận lúc này, là người Việt, vẫn như cảm thấy mối lo, ta vẫn còn mò mẫm, vẫn thập thò, chưa dám tỏ thái độ rõ ràng. Điều gì đã khiến lãnh đạo đất nước này bị ràng buộc như thế?

Xem ra, muốn có bạn tốt, chỉ có thể bằng tấm lòng chân thành và tinh thần ham học hỏi. Muốn có bạn giỏi, càng phải chân thành hơn. Thái độ cầu thị chân thành ta sẽ thu phục được lòng người. Con người sinh ra, vốn sẵn lòng nhân ái. Hãy đứng lên để người ta nể phục chứ đừng để người ta thương hại.

Nếu tôi là thủ tướng, tôi sẽ nói: “Việt Nam muốn là người bạn chân thành, người bạn tốt và đáng tin cậy của các bạn”.

Vinh Anh-25/9/2018