Những thằng hèn ở nước ta
Nhạc sĩ Tô Hải-thằng hèn ở nước ta đã mất. Không hiểu sao, ngay lần đầu, sau khi đọc câu “thằng hèn”, tôi liên tưởng ngay đến mình và tự đặt câu hỏi: mình có hèn không và ngầm trả lời, mình còn hèn gấp vạn lần ông ấy.
Tôi không nhớ sau ngày hòa bình 1954, “Nụ cười sơn cước” có được phát trên đài như “Tiếng hát người chiến sĩ biên thùy” hay không, có lẽ là không, nhưng lời ca thì tôi thuộc từ lâu lắm rồi, có lẽ khi đó tôi mới chỉ chục tuổi đầu.
Tôi nghe qua đài phát thanh “Tiếng hát người chiến sĩ biên thùy” từ năm 1959, 1960 và có lẽ nó là một biểu tượng của sự gian khổ, hy sinh, nhà đài nhiều lần phát trên sóng bản giao hưởng hợp xướng này lắm, nên ca từ tôi vẫn thuộc đến hôm nay. Ngày đó nhạc cổ điển vẫn được phát trên đài “Tiếng nói Việt Nam mỗi trưa chủ nhật, người nghe đa phần không hiểu và nếu không hèn nữa thì nói như vầy, chương trình đó chẳng có ma dại nào nghe.
Bản giao hưởng “người chiến sĩ biên thùy” này vì có lời Việt, nên dễ hiểu hơn. Nó được phát đi phát lại khiến tôi, một cậu bé đang học cấp hai ngày đó, tự khi nào, thấy rất yêu cái nơi héo hút ngút ngàn mây gió gọi là biên thùy đó, ở đó lại có Nụ cười sơn cước với ca từ lãng mạn về hình ảnh cô gái miền núi, với “hình dung một chiếc thắt lưng xanh, một chiếc khăn màu trắng trăng, một chiếc vòng sáng lóng lánh, với nụ cười nàng quá xinh” khiến tôi càng yêu lính biên cương hơn, hình ảnh người chiến sĩ biên thùy luôn là hình ảnh đẹp trong mắt tôi.
Trở lại với những thằng hèn ở nước ta. Nếu qui về “tọa độ” Tô Hải, hỏi có mấy người không hèn? Một ông già 80, chống gậy, chỉ vào mặt một mụ to béo và nói: “Con này, con này nó chỉ điểm cho công an bắt người…” thì đó có phải là một thằng hèn? Ôi, sao cái hèn ở ông nó kiêu kỳ thế!
Nối theo ông, năm 2011, ở vườn hoa Canh nông, trước cửa đại sứ quán Tầu, có rất nhiều người mang dáng dấp của Tô Hải, nhưng hôm đó tôi nhớ nhất Phạm Xuân Nguyên, ông đã đứng và đọc trước đông đảo người biểu tình và rất nhiều công an chìm nổi, hết bài thơ dài ngoẵng “Đất nước” của Nguyễn Khoa Điềm, có lẽ cũng là một hình ảnh “thằng hèn” kiểu Tô Hải. Giọng đọc “Đất nước” của Phạm Xuân Nguyên kết hợp với không khí sục sôi của người biểu tình đòi giữ vững chủ quyền hôm đó, cũng là một khí phách kiêu hùng của một thằng hèn.
Sau này, nối tiếp Tô Hải, có thêm những thằng hèn, con hèn nữa mà chỉ những người kiên trì xuống đường đấu tranh những năm 2011-2012 đó có thể nhận ra nhau. Họ nhận ra nhau từ những cuộc xuống đường và trở thành những kẻ hèn kiên định nhất mà tôi rất ngưỡng mộ.
Có điều, nói không ngoa nhưng có thể bị ném đá, quanh đi quẩn lại cũng vẫn chỉ điểm được vài gương mặt “thằng hèn” cũ đó mà thôi. Tầng lớp tinh hoa của dân tộc vẫn đông đảo đấy nhưng họ vẫn ưu tư cùng vận mệnh đất nước với những nỗi niềm còn ủ sâu lắm.
Sự tỉnh ngộ của một con người phải luôn có những giờ phút khắc khoải, trải qua đau đớn là vậy. Nguyễn Khải, Chế Lan Viên… là những người như vậy. Trước khi rời cõi này, các ông đã để lại cho hậu thế những “di cảo” cảnh báo cho người con sống, nhắc nhở những người trên trần gian hôm nay, hãy mau chóng làm điều gì đó nhanh hơn, sớm hơn cho dân tộc.
Xin kính cẩn nghiêng mình trước vong linh ông, một thằng hèn đáng kính trọng hơn tất cả những kẻ mà người đời khờ dại vẫn hò nhau kính trọng.
Đi theo một mẫu hình có sẵn cũng không phải dễ, phải không ạ? Mà việc gì phải theo mẫu hình nào, miễn trong lòng chúng ta có một mẫu hình thật sự.
Vinh Anh 13/8/2018
Tôi không nhớ sau ngày hòa bình 1954, “Nụ cười sơn cước” có được phát trên đài như “Tiếng hát người chiến sĩ biên thùy” hay không, có lẽ là không, nhưng lời ca thì tôi thuộc từ lâu lắm rồi, có lẽ khi đó tôi mới chỉ chục tuổi đầu.
Tôi nghe qua đài phát thanh “Tiếng hát người chiến sĩ biên thùy” từ năm 1959, 1960 và có lẽ nó là một biểu tượng của sự gian khổ, hy sinh, nhà đài nhiều lần phát trên sóng bản giao hưởng hợp xướng này lắm, nên ca từ tôi vẫn thuộc đến hôm nay. Ngày đó nhạc cổ điển vẫn được phát trên đài “Tiếng nói Việt Nam mỗi trưa chủ nhật, người nghe đa phần không hiểu và nếu không hèn nữa thì nói như vầy, chương trình đó chẳng có ma dại nào nghe.
Bản giao hưởng “người chiến sĩ biên thùy” này vì có lời Việt, nên dễ hiểu hơn. Nó được phát đi phát lại khiến tôi, một cậu bé đang học cấp hai ngày đó, tự khi nào, thấy rất yêu cái nơi héo hút ngút ngàn mây gió gọi là biên thùy đó, ở đó lại có Nụ cười sơn cước với ca từ lãng mạn về hình ảnh cô gái miền núi, với “hình dung một chiếc thắt lưng xanh, một chiếc khăn màu trắng trăng, một chiếc vòng sáng lóng lánh, với nụ cười nàng quá xinh” khiến tôi càng yêu lính biên cương hơn, hình ảnh người chiến sĩ biên thùy luôn là hình ảnh đẹp trong mắt tôi.
Trở lại với những thằng hèn ở nước ta. Nếu qui về “tọa độ” Tô Hải, hỏi có mấy người không hèn? Một ông già 80, chống gậy, chỉ vào mặt một mụ to béo và nói: “Con này, con này nó chỉ điểm cho công an bắt người…” thì đó có phải là một thằng hèn? Ôi, sao cái hèn ở ông nó kiêu kỳ thế!
Nối theo ông, năm 2011, ở vườn hoa Canh nông, trước cửa đại sứ quán Tầu, có rất nhiều người mang dáng dấp của Tô Hải, nhưng hôm đó tôi nhớ nhất Phạm Xuân Nguyên, ông đã đứng và đọc trước đông đảo người biểu tình và rất nhiều công an chìm nổi, hết bài thơ dài ngoẵng “Đất nước” của Nguyễn Khoa Điềm, có lẽ cũng là một hình ảnh “thằng hèn” kiểu Tô Hải. Giọng đọc “Đất nước” của Phạm Xuân Nguyên kết hợp với không khí sục sôi của người biểu tình đòi giữ vững chủ quyền hôm đó, cũng là một khí phách kiêu hùng của một thằng hèn.
Sau này, nối tiếp Tô Hải, có thêm những thằng hèn, con hèn nữa mà chỉ những người kiên trì xuống đường đấu tranh những năm 2011-2012 đó có thể nhận ra nhau. Họ nhận ra nhau từ những cuộc xuống đường và trở thành những kẻ hèn kiên định nhất mà tôi rất ngưỡng mộ.
Có điều, nói không ngoa nhưng có thể bị ném đá, quanh đi quẩn lại cũng vẫn chỉ điểm được vài gương mặt “thằng hèn” cũ đó mà thôi. Tầng lớp tinh hoa của dân tộc vẫn đông đảo đấy nhưng họ vẫn ưu tư cùng vận mệnh đất nước với những nỗi niềm còn ủ sâu lắm.
Sự tỉnh ngộ của một con người phải luôn có những giờ phút khắc khoải, trải qua đau đớn là vậy. Nguyễn Khải, Chế Lan Viên… là những người như vậy. Trước khi rời cõi này, các ông đã để lại cho hậu thế những “di cảo” cảnh báo cho người con sống, nhắc nhở những người trên trần gian hôm nay, hãy mau chóng làm điều gì đó nhanh hơn, sớm hơn cho dân tộc.
Xin kính cẩn nghiêng mình trước vong linh ông, một thằng hèn đáng kính trọng hơn tất cả những kẻ mà người đời khờ dại vẫn hò nhau kính trọng.
Đi theo một mẫu hình có sẵn cũng không phải dễ, phải không ạ? Mà việc gì phải theo mẫu hình nào, miễn trong lòng chúng ta có một mẫu hình thật sự.
Vinh Anh 13/8/2018
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét