Suy nghĩ về cuộc chiến tranh Nga-U

 

Suy nghĩ về cuộc chiến tranh Nga-U 

 Định viết từ lâu, nhưng chỉ viết được một “tút” lên án hành vi xâm lược và côn đồ của lão Pu. Hôm nay đã tròn một tuần cuộc chiến xảy ra, nghe nói là kế hoạch của Pu bị phá sản. Cũng biết vậy, vì tin giả nhiều lắm. Nếu cuộc chiến chỉ trong 48 h hay 72 h như tin trên mạng, thì đâu phải huy động những cả trăm ngàn quân tập trung ở biên giới. Thời nay, máy bay và tên lửa giải quyết tất cả. 

Như những người lính từng tham gia chiến tranh, đã thấy nhiều cái chết trong chiến tranh, nghĩa là cũng đã thấy nhiều điều khổ đau, và bây giờ đây, thấy bom rơi đạn nổ, lại nhớ về những ngày mà mình “nằm” trong đó. 

 Điều đầu tiên, chắc chắn, chẳng thằng lính nào tham gia vào cuộc chiến là sung sướng, thích thú cả. Đơn giản, chiến tranh không phải trò đùa của trẻ con. Giờ đây, khi đã già, ngồi ngẫm, chiến tranh là một sự mặc cả của những nước lớn, của những kẻ có quyền lực, của những kẻ mà trong suy nghĩ, tính “người” của nó không lớn hoặc không có. 

Nói những điều như vậy là sự lặp lại lời của muôn người đã nói, nhưng không thừa. Không thừa bởi chỉ khi nghe thấy tiếng bom đạn, ta mới lại nhớ ra, chiến tranh là huỷ hoại, là chết chóc tang thương. Ở đây đừng nói đến chính nghĩa phi nghĩa trừu tượng, ở đây, hãy dám gọi trực diện, rõ ràng tên của nó và hãy cẩn trọng, đừng bao giờ đùa với chiến tranh. 

 ***** 

Đầu tiên, hãy nói về hoàn cảnh nước Nga. Nói về nước Nga là nói về Pu-tin và ban lãnh đạo của nó. Nga đã bị o ép từ lâu. Tạm lấy mốc là từ khi Liên Xô sụp đổ. Nga, vốn là một phần quan trọng của siêu cường, bỗng dưng bị coi thường, không được phương Tây coi trọng, luôn muốn làm suy yếu, thậm chí CÓ KẺ CÒN muốn xé nhỏ nước Nga và Nga bị gạt ra nhiều vấn đề thế giới mà lẽ ra, Nga phải có tiếng nói. Hỏi xem, dân Nga có muốn như vậy không? Lãnh đạo nước Nga có muốn như vậy không? Câu trả lời là: không! 

Nước Nga sau đó nhẫn nhục, phải nói là nhẫn nhục bị chèn ép trước mắt thế giới. Cụ thể ư? Cuộc chiến của NATO xé nhỏ Nam Tư, một đồng minh của Nga, bắt bỏ tù và rồi bị chết trong tù tổng thống Mi-lô-sê-vic, thân Nga; cuộc chiến của Mỹ làm tan nát I-rắc và vai trò của Nga chỉ được nhìn nhận lại, khi cuộc chiến Sy-ri cứ dai dẳng cho đến lúc Nga tham chiến và có tiếng nói nhất định trong những phức tạp cho hoà bình ở Trung Đông. Có lẽ đến khi đó, phương Tây mới thấy, cần phải có Nga trong “một số” vấn đề thế giới. Chỉ một số thôi, còn thì G7 quyết hết. 

Các nước lớn như những con thú, không thể cùng một chuồng. 

Nước Nga dưới triều Pu-tin, đã dần lấy lại vị thế của một siêu cường quân sự nhờ những những điều kiện thuận lợi đến từ thế giới và tài nguyên của mình. Thế giới cũng đã sững sờ khi một tên lửa hành trình của Nga từ tàu chiến ở một nơi nào đó đã bắn trúng một mục tiêu trên đất Sy-ri xa xôi. Dường như đó là một sự quảng cáo cho tiềm lực quân sự và vũ khí Nga. Những phô diễn sau đó về các loại vũ khí mới, là một sự đòi hỏi thế giới cần có con mắt khác nhìn vào nước Nga. 

Trước cuộc xâm chiếm Crưm, Nga đã là nước đứng thứ tám về thu nhập tính trên đầu người. Nước Nga không còn đói rách, ẻo lả như sau Liên Xô tan rã.(Nói vậy thật ra cũng theo kiểu, một ai đó sang Liên Xô sau tan rã, chứ tiềm lực và tinh thần Nga thì những người chê bôi, cưỡi ngựa xem hoa, sao hiểu về nuước Nga). 

Tại sao Nga lại xâm chiếm Crưm để rồi lâm cảnh cô độc, bị tảy chay khắp nơi? Hỏi câu này cũng phải hỏi lại, tại sao hiệp ước hay văn bản thoả thuận giữa Ya-cou-no-vic ký với phe đối lập có đại diện của Ba lan, Pháp, Anh đã bị quẳng đi và ông tổng thống này phải bỏ của chạy lấy người. Cũng có thể hỏi thêm, sau bức tường Bec-ling sụp đổ, hiện trạng Đông Âu thay đổi, có đúng như các thoả thuận Tây Âu đã ký với Nga không? Ôi, rối rắm lắm! Kẻ viết những dòng này không được ngồi vào ghế phán xét và nói thật không đủ thông tin cũng như trình độ hiểu biết để phán xét. Vậy là nước Nga dưới triều Pu-tin âm thầm chịu đựng và âm thầm chuẩn bị, chờ thời.

 ***** 

Còn các nước Tây Âu và Mỹ, gọi là phương Tây cho gọn, suy nghĩ và hành động như thế nào? Qua phần nói về nước Nga, qua các sự kiện từ Man-vi-nát đến Nam Tư, đến I-rắc hay I-ran, người đọc cũng hiểu, phương Tây cũng không hẳn có lý mọi điều. Luật pháp quốc tế cũng không hẳn ngả về phương Tây, nguồn gốc lịch sử cũng có những cái không đứng về phe phương Tây. Người ta vẫn có thể vận dụng những sự kiện đã xảy ra và dường như đã được thừa nhận để coi đó là những vấn đề lịch sử để lại, mà thực tế vì các sự ràng buộc lợi ích, không thể phân ra đen trắng rõ ràng. 

Nhưng xung đột Nga-U, phương Tây như trên đà thắng, với xung đột này, lẽ phải đang nghiêng về phương Tây. Vậy hỏi tại sao, phương Tây không là người hùng, đứng ra giải quyết mâu thuẫn Nga-U đi? Khó! Không được! Quyền lợi của phương Tây ở U chưa rõ ràng. 

 *****

 Câu trả lời chỉ có thể là luật lệ thuộc về kẻ mạnh và mọi hành động của các nước lớn vẫn đang ngầm xem chừng nhau. Sự bức bách của Nga vì bị cấm vận gần chục năm nay phải tìm chỗ bùng phát. Pu-tin đã tìm được chỗ đó, đó là mâu thuẫn ở Đôn-bát. Cũng có thể Pu-tin đã ngầm đoán được hành động nửa vời của phương Tây với U và đã thể hiện điều đó bằng chiến tranh đặc biệt. 

 Nếu trước khi Pu-tin tuyên bố chiến tranh đặc biệt với U, phương Tây không tỏ thái độ quá nghiêng về U, có lẽ tình hình đã khác. Phương Tây dùng con bài ra nhập EU và vào NATO của U để răn đe Nga làm cho Nga khó chịu. Nga phải tìm cách trừ hoạ. Vậy là dân U hứng chịu đau khổ. Đó là sai lầm của phương Tây. 

Phương Tây làm cho ông Zelinsky tưởng như sẽ bảo vệ mình, chống lại Nga. Điều mà chính phủ Zelensky không nhận ra, ngộ nhận sự bảo hộ của phương Tây. Ông Zelensky cố thoát Nga khi chưa đủ khả năng thoát. Giờ thì đã rõ, phương Tây không hoặc chưa bỏ rơi U nhưng khả năng bảo vệ U không như mong đợi. Vũ khí tuồn vào U chỉ để người U đổ máu nhiều hơn. 

 ***** 

Chỉ còn cách một là chấp nhận những điều kiện Nga đưa ra mới có thể hết đổ máu, kết thúc chiến tranh. Trong cách này, phải nhân nhượng, nhưng phải kéo dài thời gian bàn thảo. Nga không thể tiến hành lâu dài cuộc chiến tranh này, càng kéo dài Pu-tin càng lộ mặt. Phần Lan là một thí dụ về sự nhân nhượng trước Sta-lin, hồi chiến tranh thứ II để đổi lấy sự trung lập, không bị thu phục bởi Nga như ba nước Ban tích. 

 ***** 

Vậy thì, Việt Nam ta, cũng đừng có quá chờ mong một điều gì đó đột biến. Việt Nam không thiếu gì kinh nghiệm với Trung Quốc, nhưng qua đây, cách ứng xử của ta với Tàu cũng có thêm bài học. Đừng để nó ép mình quá và đừng lúc nào cũng “nỉ hảo”. Muốn vậy, các quan của ta, đừng làm yếu nước nhà đi, các vị có trọng trách phải làm hết sức mình, nếu không thì “đứng sang một bên”. Khốn nỗi, thể chế này khó nuốt trôi điều đó. Và những sự thật đau lòng vẫn diễn ra. 

 Vinh Anh 2/3/2022